De eerste stap naar de waarheid? “Rechter wijst alternatieve werkwijze WOB-verzoeken VWS af

De vraag is of VWS zich hier iets van aantrekt? Of gaat Hugo gewoon die dwangsom betalen van 250 euro per dag tot een maximum van 37.500 euro de waarheid te blijven verduisteren? van jouw centen dan wel he Let op: de informatie plicht is tevens strafbaar als die te laat niet volledig of niet gegeven word art 227a en art 227b SR zie hier voor ook de video uitleg onder deze blog post!

De eerste stap naar de waarheid?

“Rechter wijst alternatieve werkwijze WOB-verzoeken VWS af, dwingt Hugo binnen twee maanden met de gevraagde info te komen onder laste van een dwangsom” De manier waarop het ministerie van Volksgezondheid (VWS) op dit moment WOB-verzoeken over het coronabeleid afhandelt, is niet volgens de wet. Het departement moet die omstreden werkwijze dan ook aanpassen. Dat heeft de rechtbank bepaald in een rechtszaak tegen VWS die was aangespannen door Nieuwsuur.De WOB (Wet openbaarheid van bestuur) bepaalt dat iedereen informatie bij de overheid kan opvragen, zoals rapporten en notulen.

Vooral journalisten gebruiken de wet. Sinds de coronacrisis past VWS een “alternatieve werkwijze” toe voor de coronagerelateerde WOB-verzoeken. Het ministerie beoordeelt niet ieder ingediend WOB-verzoek per keer, zoals dat eigenlijk hoort, maar bepaalt zelf wanneer het welke documenten over corona openbaart.Volgens de rechtbank klopt die aanpak dus niet. Minister Hugo de Jonge moet nu alsnog binnen twee maanden een besluit nemen op drie WOB-verzoeken van Nieuwsuur uit mei 2020, op straffe van een dwangsom.’

Absurde’ werkwijze

Het gaat om verzoeken om informatie over drie onderwerpen: het overleg met het Outbreak Management Team, de corona-app en onderzoek naar de besmettelijkheid van kinderen. Volgens de regels had de minister uiterlijk in juli 2020 over die verzoeken moeten beslissen. Maar in plaats daarvan kondigde het ministerie dus een alternatieve werkwijze aan. Die werd geïntroduceerd vanwege de crisis en de grote hoeveelheid aan documenten en WOB-verzoeken van journalisten.Het departement maakte zelf een onderverdeling in onderwerpen en publiceerde documenten daarover gefaseerd, via zogenoemde ‘deelpublicaties’. Nieuwsuur tekende protest tegen de handelwijze aan. Hoofdredacteur Joost Oranje noemt het “onbestaanbaar dat het ministerie op eigen gezag de WOB de facto buiten werking stelt. Het is absurd dat het ministerie eenzijdig bepaalt welke stukken ze openbaart en in welk tempo. De WOB, met wettelijke normen en waarborgen, is er niet voor niets.”

Nieuwsuur spande vervolgens een rechtszaak aan, die twee weken geleden diende bij de rechtbank Midden-Nederland. Dat er zelfs na een jaar nog geen besluit is genomen op deze verzoeken, is ronduit schandalig. Remy Chavannes, advocaat Vandaag publiceerde de rechtbank de uitspraak. Daaruit blijkt dat de rechter een streep zet door de handelwijze van VWS.

Volgens de rechtbank kunnen de ‘deelpublicaties’ helemaal niet gezien worden als besluiten op de WOB-verzoeken van Nieuwsuur. Ze gaan immers niet in op de individuele verzoeken en bovendien verstrekt het ministerie informatie waar helemaal niet om is gevraagd. De rechtbank beveelt de minister om alsnog te beslissen over de verzoeken van Nieuwsuur, en wel binnen twee maanden in plaats van de zes maanden waar de minister om had gevraagd.

Als de minister dat niet doet, moet hij een dwangsom betalen van 250 euro per dag tot een maximum van 37.500 euro. Die bedragen zijn 2,5 keer hoger dan in dit soort zaken gebruikelijk is. De rechtbank kan zo’n besluit nemen als er een “sterke prikkel” nodig is. De rechtbank beveelt de minister om alsnog te beslissen over de verzoeken van Nieuwsuur, en wel binnen twee maanden in plaats van de zes maanden waar de minister om had gevraagd.Het ministerie reageert nog niet inhoudelijk op de uitspraak. Ze willen de uitspraak eerst goed bestuderen. Ze kunnen nog in hoger beroep gaan.

Minister: geen tijd voor WOB Minister De Jonge heeft steeds gezegd dat zijn medewerkers geen tijd hadden om alle WOB-verzoeken door te spitten en te beoordelen. Hij vond het “niet verantwoord dat deze medewerkers hun tijd en capaciteit gaan steken in de afhandeling van de vele WOB-verzoeken in plaats van het bestrijden van de coronacrisis”.De rechtbank zegt daar wel begrip voor te hebben, maar dat het geen reden is om dan maar te handelen zoals de minister nu doet. De rechtbank stelt dat de wetgever “specifieke wettelijke voorzieningen” had moeten maken. Bovendien kan het ministerie meer mensen en middelen beschikbaar stellen om tijdig over WOB-verzoeken te beslissen.’Juist in crisistijd aan wet houden’ Advocaten Anne Bruna en Remy Chavannes stonden Nieuwsuur bij in deze zaak. Volgens Chavannes is de uitspraak een belangrijk signaal dat de overheid zich juist ook in crisistijd aan de wet moet houden. “Zonder openbaarheid van bestuur is er geen vrije pers en geen vrij land.

De overheid heeft meer dan een jaar op ongekende wijze de vrijheden van burgers beperkt, en tientallen miljarden uitgegeven, om het land overeind te houden. Dan moet de overheid ook doen wat nodig is om conform de wet transparantie te betrachten over hoe die maatregelen tot stand zijn gekomen. Dat er zelfs een jaar na het verstrijken van de beslistermijn nog geen enkel besluit is genomen op deze informatieverzoeken, is ronduit schandalig.

“Nieuwsuur-hoofdredacteur Oranje is blij met de uitspraak: “De rechter formuleert het netjes, maar eigenlijk staat er keihard dat de minister niet conform de WOB opereert. Dat is wat wij altijd al hebben gezegd. Eigenlijk is het triest dat de rechter er voor nodig is om dat de overheid duidelijk te maken.

“Reacties Kamerleden: jammer dat het zover moest komen PvdA-Kamerlid en oud-Kamervoorzitter Khadija Arib noemt het “heel ernstig” dat een rechter de overheid moet dwingen informatie vrij te geven. “De macht bepaalt niet wat je wel en niet mag weten en wanneer. Juist in een uitzonderlijke situatie moet je open en transparant zijn.”D66-Kamerlid Joost Sneller heeft begrip voor de ambtenaren die in deze crisis “vast en zeker alle zeilen bij moeten zetten” maar vindt dat dat niet mag betekenen dat het ministerie meer dan een jaar niet op informatieverzoeken reageert. “Integendeel. Journalisten zijn er om alle Nederlanders te informeren, zonder hen kunnen we de macht niet kritisch controleren. Juist in crisistijd is transparantie heel belangrijk. Goed en belangrijk dat het ministerie de luiken nu weer moet openen, wel jammer dat zelfs de rechter daarvoor nodig was.”Ook Lisa van Westerveld (GroenLinks) benadrukt dat “juist in een crisis” de overheid gecontroleerd moet kunnen worden. “Want er worden verregaande maatregelen genomen die rechten van burgers aantasten. Natuurlijk is er keihard gewerkt op het ministerie van VWS, maar dat is geen reden om andere wetten buiten spel te zetten.

Let op: de informatie plicht is tevens strafbaar als die te laat niet volledig of niet gegeven word art 227a en art 227b SR zie deze video uitleg: Zoekt u de waarheid? Een A&B 227 SR na een Wob (Wet openbaarheid van bestuur)

De verduistering van het WOB verzoek in rechten
en de stappen deze strafbaar te stellen in strafrecht op de verantwoordelijk bestuurder. klik op de video

Over de auteur: Michael Van Leeuwen
administrator

One thought on “De eerste stap naar de waarheid? “Rechter wijst alternatieve werkwijze WOB-verzoeken VWS af”

  1. Petra VDF Van den Berg Housedochter avatar Housedochter schreef:

    niet te geloven die WOB

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.